Przedsiębiorcy Pogórza Kaczawskiego też mówią "NIE kopalni Jurczyce"

.

APEL PRZEDSIĘBIORCÓW KRAINY WYGASŁYCH WULKANÓw O WSPARCIE W POWSTRZYMANIU PLANOWANEJ EKSPLOATACJI ZŁOŻA JURCZYCE I JAKO ZAGROŻENIA DLA ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU REGIONU

Szanowny Panie Marszałku,

W imieniu lokalnych przedsiębiorców Krainy Wygasłych Wulkanów zwracamy się do Pana z apelem o pomoc. Francuski koncern Colas jest w trakcie procesu starania się o koncesję na wydobycie metabazaltu ze złoża "Jurczyce I" w gminie Świerzawa. Interes francuskiej firmy stoi w sprzeczności z interesem wielu lokalnych przedsiębiorstw. Wieloletnie starania mieszkańców regionu w budowaniu i umacnianiu biznesu opartego na walorach turystycznych oraz zasobach środowiska naturalnego Geoparku UNESCO Krainy Wygasłych Wulkanów, przyniosły widoczne rezultaty w postaci utworzenia znaczącej liczby miejsc pracy w sektorze turystycznym.

Uruchomienie kamieniołomu “Jurczyce I” w centrum Geoparku UNESCO, na granicy cennego w skali europejskiej obszaru ochrony przyrody Natura 2000, zniszczyłoby bezpowrotnie bogactwo przyrodnicze i krajobrazowe jednego z kluczowych obszarów dla zachowania georóżnorodności i bioróżnorodności na Dolnym Śląsku. Jednocześnie zniszczeniu uległaby z trudem tworzona struktura powiązanego z tymi walorami lokalnego biznesu, opartego na zasadach zrównoważonego rozwoju. Eksploatacja tych dóbr naturalnych przez przemysł wydobywczy przeczy zasadom racjonalnego gospodarowania zasobami środowiskowymi i oznacza krótkoterminowy zysk kosztem utraty lokalnych miejsc pracy.

Reprezentujemy grupę przedstawicieli branży turystycznej, rękodzielniczej, edukacyjnej, producentów produktów lokalnych, usług okołoturystycznych, wypożyczalni sprzętu turystycznego, przewodników oraz rolników, którzy swoją działalność rozwijają w oparciu o lokalne zasoby przyrodnicze. Wielu mieszkańców podjęło wysiłek przekształcenia rodzinnych gospodarstw rolnych w dobrze prosperujące zaplecze dla rozwoju turystyki, wypoczynku, rekreacji i zachowania zdrowia. Od lat budujemy nasze przedsiębiorstwa w sposób zrównoważony, z pełną świadomością, że nasza przyszłość, zdrowie i rozwój zależą od dobrej kondycji środowiska, które nas otacza.

Reprezentujemy także tych, którzy świadomie wybrali Krainę Wygasłych Wulkanów na miejsce do życia i pracy zamiast dużego miasta. Wielu z nas przeniosło się tutaj z własnymi firmami, kompetencjami i kapitałem, część prowadzi biznesy oparte o pracę zdalną, często związaną z zaawansowanymi technologiami. Przenieśliśmy działalność gospodarczą, zarejestrowaliśmy firmy na miejscu, odprowadzamy tu podatki. Wybraliśmy ten region, bo oferuje coś, czego nie ma żadne miasto: spokój, czyste powietrze, piękny krajobraz i poczucie wspólnoty. Tu pracujemy, inwestujemy, wychowujemy dzieci. Taki kierunek migracji realnie niweluje depopulację obszarów wiejskich, wzmacnia lokalne finanse i buduje trwałą bazę podatkową dla samorządu.

Lokalna przedsiębiorczość, którą zbudowaliśmy z takim zaangażowaniem, jest trwałą strukturą opartą na własnych zasobach, społecznej odpowiedzialności i daje nam perspektywę dalszego rozwoju:

● generuje efekt mnożnikowy w lokalnej gospodarce. Inwestujemy gromadzony kapitał lokalnie i korzystamy z usług lokalnych dostawców, tym samym wzmacniamy tkankę gospodarczą naszego regionu i województwa dolnośląskiego. Zapewniamy stabilne zatrudnienie, a wśród współpracowników najliczniejszą grupę stanowią kobiety,

● wykreowała markę „Kraina Wygasłych Wulkanów”. Marka ta została zbudowana na aktywności nas, mieszkańców i organizacji pozarządowych w regionie. Zainwestowano w nią zarówno publiczne, jak i prywatne pieniądze. Obecnie, gdy aktywność ta zaczęła przynosić wymierne korzyści, stanęła przed agresywną inwestycją, która może całość tych działań zaprzepaścić i zniweczyć oddolny trud społeczny. Planowana eksploatacja złoża Jurczyce przez zagraniczny koncern Colas, stanowi absolutne przeciwieństwo zrównoważonej wizji rozwoju regionu. Planowana inwestycja będzie miała charakter niszczycielski, eksternalizujący zyski poza region, a mieszkańcom pozostawi dewastację przyrodniczą oraz ruinę gospodarczą na kilka dekad,

● z powodzeniem wykorzystała szansę na rozwój przedsiębiorczości w regionie. Uczestniczyliśmy licznie w pracach nad lokalnymi strategiami rozwoju, ukierunkowanymi na rozwój turystyki i poprawę dostępu do podstawowych usług w celu polepszenia życia na obszarach wiejskich,

● rozwinęła wolontariat i sieciową współpracę, na bazie której prowadzone są działania na rzecz budowania lokalnego partnerstwa. Jego efektem o znaczeniu międzynarodowym jest uzyskanie tytułu Światowego Geoparku UNESCO dla regionu, co nie byłoby możliwe bez wielkiego zaangażowania i pracy społeczności lokalnej oraz podmiotów rozwijających ofertę pobytową w regionie,

● pozwoliła na sprawne wykorzystanie do własnego rozwoju funduszy unijnych i krajowych. Nierzadko zaryzykowaliśmy zainwestowane oszczędności całego życia ufając, że jest to właściwy i stabilny kierunek rozwoju, skoro wspierają go środki przeznaczane przez samorząd województwa, państwo i Unię Europejską.

Nie zgadzamy się na przekształcenie terenu o wyjątkowych walorach przyrodniczych i krajobrazowych w teren przemysłu górniczego. Obecnie, eksploatacja złoża Jurczyce, planowana przez koncern Colas, stanowi bezpośrednie i nieakceptowane przez mieszkańców zagrożenie dla stabilnego rynku pracy lokalnej społeczności, zbudowanej dzięki ogromnemu wysiłkowi oraz ciężkiej pracy wielu przedsiębiorstw i organizacji społecznych działających na terenie gminy Świerzawa, Paszowice, Bolków, Wojcieszów, Męcinka, Złotoryja, Pielgrzymka. Podsumowując:

● uruchomienie kamieniołomu metabazaltu „Jurczyce I” całkowicie zaburzy wypracowany dotychczas kierunek zrównoważonego rozwoju i zniszczy wizerunek marki „Kraina Wygasłych Wulkanów”,

● działalność kopalni na dużą skalę, zakładająca wydobycie miliona ton urobku rocznie przez 28 lat wiąże się z szeregiem negatywnych skutków, które zdegradują wartość turystyczną i przyrodniczą regionu, doprowadzą do zniszczenia cennych siedlisk Natura 2000 oraz krajobrazowych osi widokowych w regionie,

● obietnice nowych miejsc pracy ze strony inwestora są złudne. Kamieniołom Jurczyce I zatrudniałby przede wszystkim wysoko wykwalifikowanych pracowników przeniesionych z zamykanej kopalni, nie mieszkańców szukających zatrudnienia. Dla regionu oznacza to w praktyce likwidację stabilnej, trwałej i wciąż rozwijającej się branży turystycznej i zastąpienie jej przemysłem wydobywczym, który po wyczerpaniu złoża ponownie zostawi zdegradowany krajobraz i pustkę gospodarczą na kilka dekad,

● uciążliwości planowanego transportu urobku z kopalni wynikające z intensywnego ruchu pojazdów ciężarowych wśród gęstej zabudowy wiejskiej i miasteczek, po drogach do tego niedostosowanych, będą obciążeniem dla zdrowia i codziennego życia nie tylko mieszkańców, ale też turystów. Wielkotonażowy transport znacząco pogorszy bezpieczeństwo poruszania się po drogach dla zmotoryzowanych, ale także pieszych i rowerzystów,

● już sama perspektywa uciążliwości związanych z funkcjonowaniem kopalni generuje społeczną obawę utraty wartości majątku, bezpieczeństwa i zdrowia a spadek jakości życia wzmoży procesy depopulacji w regionie,

● włożyliśmy ogromny wysiłek i prywatne środki finansowe w promowanie Krainy Wygasłych Wulkanów jako regionu atrakcyjnego turystycznie, wolnego od zanieczyszczeń przemysłowych i wielkomiejskich, które w dzisiejszym systemie cywilizacyjnym jest dobrem unikatowym i cenionym przez turystów z Polski i zagranicy,

● jesteśmy częścią społeczeństwa lokalnego, aktywnie reagującego na powstające w regionie potrzeby. Uczestniczymy w regionalnych inicjatywach kulturalnych, edukacyjnych, wspieramy lokalne działania charytatywne. Jesteśmy grupą społecznie odpowiedzialną.

Planowana inwestycja jest sprzeczna ze Strategią Rozwoju Województwa Dolnośląskiego 2030, która wskazuje turystykę i gospodarkę opartą na walorach środowiskowych jako kluczowe kierunki rozwoju obszarów wiejskich Dolnego Śląska, ze szczególnym uwzględnieniem terenów o wysokich walorach przyrodniczych i krajobrazowych. Strategia zakłada wzmacnianie tożsamości regionalnej opartej na unikalnym dziedzictwie przyrodniczym oraz wspieranie zrównoważonej przedsiębiorczości lokalnej. Eksploatacja złoża Jurczyce I pozostaje w rażącej sprzeczności z tymi priorytetami: trwale niszczy zasób, który Strategia nakazuje chronić i pomnażać. Działanie koncernu Colas stanowi tym samym realną przeszkodę w realizacji celów, których osiągnięciu służyły środki publiczne - w tym fundusze regionalne - przeznaczane przez Urząd Marszałkowski na rozwój turystyki w Krainie Wygasłych Wulkanów. Jako przedsiębiorcy, którzy działali w zaufaniu do tej polityki i zgodnie z jej kierunkami, oczekujemy konsekwencji ze strony władzy regionalnej to jest spójności i ochrony rezultatów wspólnie prowadzonej polityki rozwoju przed ich unicestwieniem przez krótkoterminowy interes wydobywczy.

Szczególne miejsce w naszej działalności zajmuje status Światowego Geoparku UNESCO, jeden z zaledwie trzech takich tytułów w Polsce i wyróżnienie rozpoznawalne na całym świecie. Dla nas - przedsiębiorców - oznacza on konkretną wartość rynkową: przyciąga gości z kraju i zagranicy, otwiera dostęp do międzynarodowych sieci turystycznych i podnosi wartość każdej inwestycji w regionie, w tym naszych własnych. Tytuł ten nie jest nadawany raz na zawsze. Co cztery lata UNESCO przeprowadza obowiązkową rewalidację, oceniając m.in. ochronę dziedzictwa geologicznego i zgodność działań z zasadą zrównoważonego rozwoju. Pierwsza taka ocena czeka Krainę Wygasłych Wulkanów w 2027 roku. Uruchomienie przemysłowego kamieniołomu w centrum Geoparku stawiałoby pod znakiem zapytania zdolność regionu do utrzymania tego statusu. Utrata tytułu oznaczałaby dla nas nieodwracalną dewaluację marki, którą budowaliśmy przez kilkanaście lat.

Chcemy, by Pan Marszałek wiedział, że stawką w tej sprawie jest nie tylko nasza przyszłość, ale też wymierne interesy Województwa Dolnośląskiego.

● Przez 28 lat eksploatacji koszty utrzymania dróg dewastowanych przez prywatny koncern będą systematycznie obciążać budżet województwa. Drogi wojewódzkie nr 365 i 328 nie są przystosowane do wywozu urobku, a szacowany koszt ich przebudowy to dziesiątki milionów złotych z publicznych pieniędzy. Zyski z wydobycia trafią głównie do budżetu centralnego i do Francji, rachunek zostanie w Sudetach.

● Środki publiczne zainwestowane przez Urząd Marszałkowski w rozwój turystyki i markę „Kraina Wygasłych Wulkanów” zostaną zaprzepaszczone. Trudno będzie wytłumaczyć mieszkańcom, mediom i instytucjom unijnym, że województwo przez lata współfinansowało budowę potencjału, który następnie pozwoliło zniszczyć.

● Kraina Wygasłych Wulkanów przyciąga dziś nowych mieszkańców z dużych miast - przedsiębiorców, specjalistów, właścicieli firm - którzy przenoszą tu działalność, rejestrują firmy i odprowadzają podatki na miejscu. To proces, który realnie niweluje depopulację obszarów wiejskich i wzmacnia lokalną bazę podatkową. Kamieniołom zatrzyma go natychmiast i trwale, zmieniając region dobrostanu w strefę przemysłową, z której ludzie będą uciekać.

● Wreszcie: Polska może stracić tytuł UNESCO dla obszaru Geoparku. Utrata tytułu w obliczu bierności władz regionalnych byłaby wizerunkową klęską całego Dolnego Śląska, nieodwracalną i widoczną na arenie międzynarodowej.

Nasz apel jest największym oddolnym protestem społecznym na Dolnym Śląsku od wielu lat i chcemy, by Pan Marszałek znał jego skalę.

Ponad 5000 osób z całej Polski podpisało petycję przeciwko lokalizacji kamieniołomu Jurczyce I, w tym tysiąc mieszkańców w formie papierowej. Mieszkańcy Gminy Świerzawa zebrali 1055 podpisów pod obywatelską inicjatywą uchwałodawczą, przy ustawowym wymogu zaledwie 200, to jest ponad pięciokrotnie więcej niż wymaga prawo. Rady sołeckie siedmiu wsi wyraziły formalny sprzeciw w drodze uchwał: Starej Kraśnicy, Dobkowa, Sędziszowej, Nowego Kościoła, Lipy, Nowej Wsi Wielkiej i Muchowa. Swój sprzeciw wobec planowanej inwestycji i tranzytu urobku wyraziły też władze sąsiednich gmin i miast: Burmistrz Jawora, Burmistrz Złotoryi oraz Rada Miasta Wojcieszowa.

To nie jest lokalny sprzeciw, tylko wielogłosowy protest całego regionu, wyrażony wszystkimi dostępnymi narzędziami demokratycznymi.

Panie Marszałku, nie wyrażamy zgody na tak destrukcyjne przedsięwzięcie górnicze. Zwracamy się do Pana z oczekiwaniem podjęcia następujących działań:

● zajęcia przez Marszałka Województwa Dolnośląskiego formalnego stanowiska wobec planowanej inwestycji - jako przyszłego organu koncesyjnego właściwego do rozpatrzenia wniosku Colas Kruszywa Sp. z o.o. ze wskazaniem, że eksploatacja złoża „Jurczyce I” pozostaje w sprzeczności z interesem publicznym i celami Strategii Rozwoju Województwa Dolnośląskiego 2030, co stanowić będzie podstawę do wydania odmownej decyzji koncesyjnej zgodnie z art. 29 pkt 1 lit. c ustawy Prawo geologiczne i górnicze,

● zgłoszenia uwag i zastrzeżeń w postępowaniu w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w szczególności w odniesieniu do wpływu planowanej inwestycji na obszary Natura 2000, krajobraz chroniony oraz integralność Światowego Geoparku UNESCO Kraina Wygasłych Wulkanów,

● podjęcia dialogu z Ministerstwem Klimatu i Środowiska oraz właściwymi organami administracji rządowej w celu zainicjowania ponownej oceny zasadności lokalizacji złoża Jurczyce I w kontekście obowiązujących dokumentów planistycznych i strategicznych na poziomie regionalnym i krajowym,

● ochrony środków publicznych już zainwestowanych przez Województwo Dolnośląskie w rozwój turystyki i marki „Kraina Wygasłych Wulkanów” - środków, których wartość zostanie całkowicie unicestwiona, jeśli inwestycja Colas dojdzie do skutku.

Sprzeczność interesu między zewnętrznym przedsiębiorcą, a interesem pokoleniowo zakorzenionych przedsiębiorców lokalnych, wyklucza jedną ze stron z przestrzeni rynku pracy. My, przedsiębiorcy Krainy Wygasłych Wulkanów dołączamy się do masowego wielotysięcznego protestu mieszkańców przeciwko lokalizacji kamieniołomu “Jurczyce I”. Oczekujemy natychmiastowej, zdecydowanej interwencji, która powstrzyma tę katastrofalną dla naszego regionu inwestycję. Wzywamy Pana do obrony lokalnego kapitału, miejsc pracy i zaufania, jakim obdarzyliśmy strategię rozwoju Województwa Dolnośląskiego. Jako przedsiębiorcy, których przyszłość została postawiona na szali, jesteśmy zdeterminowani i zjednoczeni, by bronić naszego regionu, naszych firm i miejsc pracy przed likwidacją. Liczymy na to, że Pan Marszałek stanie po stronie trwałego, zrównoważonego i społecznie odpowiedzialnego modelu rozwoju Dolnego Śląska.

Z poważaniem,

Przedsiębiorcy Krainy Wygasłych Wulkanów